حبیبه شیروانی

 
 

تاریخ جانباختن: 1365.10.28

محل و نحوه جانباختن: سنندج ـ بمباران شهر (همراه 5 فرزند خردسالش)

 

 

به‌رێز بێ یادی هاورێ حه‌بیبه‌ی شیروانی

رۆژی ٢٨ی به‌فه‌رانباری ساڵی ٦٥  له‌ کاتی شه‌ڕی ئێران و عێراق شاری سنه‌ له‌ لایه‌ن فڕۆكه‌ بومب هاوێژه‌كانی عێراقه‌وه‌ بومباران كرا. له‌م ڕوداوه‌ دڵته‌زێنه‌دا  هه‌زاران كه‌س گیان و ماڵیان له‌ ده‌س داو و بوونه‌ قوربانی. یه‌كێك له‌و كه‌سانه‌ هاوڕێ ی دڵسووز و فیداكار هاورێ حه‌بیبه‌ی شیراوانی بوو كه‌ له‌ گه‌ڵ ٥ منداڵی خۆشه‌ویستی گیانیان له‌ ده‌ست دا.

هاوڕێ حه‌بیبه‌ ساڵی ١٣٣٠ له‌ بنه‌ماڵه‌یه‌كی زه‌حمه‌تكێشی ئاوایی شیروانه‌ی كامیاران له‌ دایك بوو. ڕه‌وتی ژیانی منداڵانه‌ی وه‌ك هه‌ركچه‌ زه‌حمه‌تكێشێكی تر پڕ بوو له‌ ڕه‌نج و بێ به‌شی نیزامی چه‌وسێنه‌ری سه‌رمایه‌داری. هێشتا ته‌مه‌نی ٦ ساڵ بوو باوكی له‌ ده‌ست دا كه‌ ته‌نیا نان ئاوه‌ری بنه‌ماڵه‌كه‌ی بوو. دایكی زه‌حمه‌تكێشی، به‌و په‌ڕی ناره‌حه‌تیه‌وه‌ سه‌ر په‌ره‌ستی خانواده‌كه‌ی وه‌ئه‌ستۆگرت و هاورێ حه‌بیبه‌ش له‌ دابین كردنی ژیانی بنه‌ماڵه‌كه‌ی دا یارمه‌تی ده‌ری دایكی زه‌حمه‌تكێشی بوو. له‌ ڕه‌وتی ئه‌م ژیانه‌ تاڵ و پڕ له‌ ناخۆشی یه‌ دا هه‌ستی به‌ مه‌ینه‌ت و نابه‌رابه‌ری نێو كۆمه‌ڵگا كرد. ساڵی ٤٩ ژیانی هاوبه‌شی پێك هێنا و بوو به‌شه‌ریكی ژیانی زه‌حمه‌تكێشێكی هاو چاره‌نووسی خۆی. ساڵی ٥٧ كاتێك هیزی ڕاپه‌ریووی كۆمه‌ڵانی به‌ش مه‌ینه‌ت تۆماری پڕ له‌ جینایه‌تی حكومه‌تی پاشایه‌تیان تێكه‌وپێچا، هاورێ جه‌بیبه‌ش به‌ئاواتی رزگار بوون له‌ چنگ مه‌ینه‌ت و برسیتی شان به‌ شانی خه‌ڵكی تێكوشه‌ری شاری سنه‌ له‌ هه‌موو ته‌زاهوورات و میتینگه‌كانی ئه‌م شاره‌ دا به‌شداری كرد. كاتێك ڕژیمی ئیسلامی هێرشی دڕندانه‌ی بۆ سه‌ر كوردستان ده‌ست پێ كرد، هاوڕێ حه‌بیبه‌ی شیروانی وه‌ك لایه‌نگری كۆمه‌ڵه‌ له‌ گه‌ڵ خه‌ڵكی زه‌حمه‌تكێشی گه‌ڕه‌كی چوارباغی شاری سنه‌ چوو به‌ هانای خه‌ڵكی ئاواره‌ و پێشمه‌رگه‌كانه‌وه‌ و به‌و په‌ڕی دڵسووزیه‌وه‌ شه‌و ڕۆژ كاری ده‌كرد و هه‌ڵده‌سووڕا. پرستاری كردنی له‌ برینداره‌كان، نان كردن و كۆكردنه‌وه‌ی خوارده‌مه‌نی، ته‌بلیغ له‌ ناو كۆڕوكۆمه‌ڵی ژنانی تێكۆشه‌ری گه‌ره‌ك و زۆر كاری تر له‌ زۆمره‌ی ئه‌و فه‌عالیته‌ به‌نرخانه‌ بوون كه‌ هاوڕێ حه‌بیبه‌ له‌گه‌ڵ خانواده‌كه‌ی و خه‌ڵكی گه‌ڕه‌كه‌كه‌یان دڵسووزانه‌ به ریوه‌ی ده‌بردن.

له‌ شه‌ڕی ٢٤ ڕۆژه‌ی شاری سنه‌ش دا له‌ هیچ فیدا كاری یه‌ك كۆتایی نه‌كرد.

كاتكیش پێشمه‌رگه‌كان له‌ شار چوونه‌ ده‌ر هاوڕێ حه‌بیبه‌ ده‌ستی له‌ خه‌باتی سیاسی هه‌ڵنه‌گرتوو و په‌یوه‌ندی پته‌وی خۆی هه‌روا له‌ گه‌ڵ هاوڕێیانی پێشمه‌رگه‌ ڕاگرت.

زۆربه‌ی خه‌ڵك وه‌ك ژنێكی زه‌حمه‌تكێش و تێكۆشه‌ر و وه‌ك هه‌ڵسووڕاوێكی كۆمه‌ڵه‌ ده‌یانناسی و بڕوایان پی ده‌كرد. هاوڕێ حه‌بیبه‌ی شیروانی له‌ ڕه‌وتی ژیانی خه‌باتكارانه‌ی دا هه‌تا كاتی گیان به‌خت كردنی ساتێك له‌ تێكوشانی نه‌وه‌ستا. له‌ به‌رپاكردنی مه‌راسمی رۆژی كرێكار ساڵرۆژه‌كانی كۆمه‌ڵه‌ و حیزبی كومونیستی ئێران، به‌رپا كردنی مه‌راسمی سه‌رخۆشی هاوڕییانی گیان به‌خت كردوو له‌ شاری سنه‌ دا ده‌ورێكی به‌ر چاوی گیڕا.

ئاواتی كه‌ هاورێ حه‌بیبه‌ هه‌میشته‌ له‌ دڵی دا بووی گه‌وره‌ بوونی هه‌ر چی زۆرتری منداڵه‌كانی و بوونیان به‌ پێشمه‌رگه‌ و خه‌باتكاری رێگای رزگای كرێكاران و زه‌حمه‌تكێشان بوو بۆ گه یشتنی به‌م ئاواته‌ی هه‌میشه‌ باسی كۆمه‌ڵه‌ و چالاكی پێشمه‌رگه‌كانی كۆمه‌ڵه‌ی بۆ ده‌كردن و له‌ په‌نا ئه‌وه‌شدا جنایه‌ت و وه‌حشیگه‌ری رژیمی پێ ده‌نا ساندن.

ئه‌و ئاموزشه‌ به‌رنرخانه‌ی هاورێ حه‌بیبه‌ بوونه‌ هۆی ئه‌وه‌كه‌ یه‌كێك له‌ جگه‌رگۆشه‌كانی ببیته‌ پێشمه‌رگه‌ی كۆمه‌ڵه‌ و به م‌ جۆره‌ به‌ ئاواتی دڵی خۆی بگات. هاورێ حه‌بیبه‌ له‌ كاتی چه‌كدار بوونی ئه‌م ڕوڵه‌ خۆشه‌ویسته‌دا له‌ نامه‌یه‌ك دا ئاوا ده‌نووسی كۆڕی خوشه‌ویستم چه‌كی پڕ له‌ شانازی پێشمه‌رگایه‌تی كۆمه‌ڵ له‌ خۆت و له‌ هاوڕێیانت پیروزبێ هیوادارم به‌و په‌ڕی فیداكاری بۆ رزگاری هاوچینه‌كانمان تێ بكوشی. ئێمه‌ش هه‌ر یارمه‌تیكمان له‌ ده‌ست بێ ده‌ریغی ناكه‌ین سه‌ركه‌وتنت بۆ به‌ ئاوات ده‌خوازم.

 به‌ داخه‌وه‌ ئه‌و هاوڕێ دڵسووز و تێكۆشه‌ره‌مان له‌وه‌ زیاتر نه‌مایه‌وه‌ و هه‌تا سه‌ركه‌وتنی هه‌رچی زیاتر كرێكاران و زه‌حمه‌تكێشان به‌ چاو ببینی و ئه‌وه‌نده‌ی تر ئه‌ستێره‌ی هیوای بگه‌شێته‌وه‌. به‌ بیستنی هه‌واڵی مه‌رگی هاورێ حه‌بیبه‌ و 5 كورپه‌ی شیرینی له‌ جه‌ریانی بۆمبارانی شاری سنه‌ دا هه‌زاران كه‌س له‌ خه‌ڵكی تێكوشه‌ری ئه‌و شاره‌ به‌ تایبه‌ت، خه‌ڵكی گه‌ڕه‌كی چوارباغ به‌ كۆڵێك خه‌فه‌ت و په‌ژاره‌وه‌ له‌ مه‌راسمی رێزگرتن له‌ یادی ئه‌م ئینسانه‌‌ دڵسووز و تێكوشه‌ر دا به‌شداریان كرد و رق و بیزاری قووڵی خۆیان له‌م ڕژیمه‌ جنایه‌تكاره‌ و له‌ شه‌ڕی پڕ له‌ مه‌ینه‌ت و جنایه‌تی سه‌رمایه‌داران دره‌بڕی.

یادی ئازیزی هاوڕێ حه‌بیبه‌ له‌ دڵی كۆمه‌ڵانی خه‌ڵكی به‌ش مه‌ینه‌تی شاری سنه‌ و ئێمه‌ش دا زیندووه‌.

به‌ درێژه‌ پێدانی رێگاكه‌ی هه تا گه‌یشتن به‌ ئامانجه‌كانی هاوڕێ حه‌بیبه‌ی شیروانی ڕێز له‌ یادی خۆشه‌ویستی ده‌گرین.

 
 

گرامی باد یاد حبیبه شیروانی هوادار فعال کومه له

 

روز 28 دی ماه سال 1365 هنگامی که شهر سنندج به علت جنگ بین ایران و عراق توسط بمب افکن های عراقی بمباران شد و در این رویداد ناگوار صدها نفر جان و مال خود را از دست دادند و قربانی شدند. یکی ازآن افراد رفیق دلسوز و فداکار رفیق حبیبه شیروانی بود که همراه با 5 فرزند محبوبش در زیر خروارها خاک و چوب جانشان را از دست دادند.

رفیق حبیبه در سال 1330 در خانواده ایی زحمتکش در روستای شیروانه از توابع کامیاران دیده به جهان گشود. دوران کودکیش چون هر کودک زحمتکش دیگر پر بود از رنج و سیه روزی. در سن 6 سالگی پدرش را از دست داد. چون پدرش تنها نان آور خانواده بود مادرش با تمام مشکلات سرپرستی خانواده را به عهده گرفت و حبیبه نیز در تامین معاش، خانواده را کمک می کرد.

در این دوره ی تلخ و پر از محنت نابرابری و تبعیض را در جامعه احساس کرد. در سال 49 ازدواج کرد و زندگی مشترک را با رفیق هم سرنوشتش شروع کرد در سال 57 هنگامی که نیروی مردمی طومار پر از جنایت حکومت پادشاهی را برچیدند رفیق حبیبه با امید به رهایی از چنگ گرسنگی و ستم  ، پا به پای مردم مبارز شهر سنندج در تمامی تظاهرات و متینگهای این شهر شرکت داشت. او نیز چون هر زحمتکش دیگری در جریان این مبارزات با مسايل سیاسی آشنا شد.

هنگامی که جمهوری اسلامی حمله ی وحشیانه ی خود به کردستان را شروع کرد رفیق حبیبه شیراوانی به عنوان فعال کومله همراه با مردم زحمتکش محله ی چهار باغ شهر سنندج به کمک مردم آواره کامیاران شتافت. در نوروز خونین 58 و بویژه در درگیری 24 روزه ی شهر سنندج رفیق با نهایت دلسوزی و همراه با انقلابیون محله درپرستاری از زخمی ها، پختن نان، جمع آوری مواد غذایی و تبلیغ در میان جمع های زنان شرکت داشت و در این راه از هیچ فداکاریی کوتاه نکرد. هنگامی نیز که پیشمرگان از شهر خارج شدند رفیق حبیبه از فعالیت و مبارزه ی سیاسی دست برنداشت و ارتباط محکم خود را با پیشمرگان نگه داشت. شب و روز در میان جمع های محله بر علیه  رژیم جمهوری اسلامی تبلیغ می کرد و آنها را به مبارزه تشویق می کرد و در کنار این کار نیز کمک هایی را جمع آوری و برای پیشمرگان می فرستاد. سرکشی به خانواده  جانباختگان، شرکت در مراسم گرامی داشت رفقای جانباخته از کارهای همیشگی این مادر دلسوز و فداکار بود.

مبارزه و فعالیت بی وقفه، فداکاری ، کاردانی  ، جسارت و از خود گذشتکی از خصوصیات با ارزش رفیق حبیبه بود که او را در میان بخش زیادی از مردم شهر محبوب کرده بود. بسیاری از مردم شهر سنندج او را چون زنی زحمتکش و فعال  کومه له می شناختند و به او باور داشتند. رفیق حبیبه در طول زندگی مبارزاتیش تا هنگامی که جانباخت ساعتی از فعالیت باز نایستاد و در تمامی مراسم های روز کارگر ، روز زن، سالروزهای کومه له و حزب کمونیست ایران فعالیت داشت.

یکبار به مناسبات روز کارگر همراه با فرزندانش شیرینی و شعار های طبقاتی درمیان مردم شهر پخش کردند. او در کنار این فعالیت ها با رنج و سختی بچه هایش را بزرگ می کرد و می کوشید تا آنها با افکار و عقاید انقلابی پرورش دهد.

او آرزویش این بود که هر چه زودتر فرزندانش بزرگ شوند و بتوانند مبارز راه رهایی کارگران و زحمتکشان باشند. برای رسیدن چنین آرزویی همیشه از کومه له برایشان صحبت می کرد و از فعالیت های نیروی پیشمرگ و در کنار آن از وحشیگری مزدوران رژیم برایشان صحبت می کرد. گرچه او خود تحصیل نکرده بود اما از کمونیسم و مبارزه ی طبقاتی بسیار می دانست که همه ی آنها را نیز به فرزندانش یاد می داد.

آن آموزشهای رفیق حبیبه موجب شد که یکی از جگر گوشه هایش به نیروی پیشمرگ کومله بپیوندد و به این صورت او به یکی از آرزوهای خود رسید. رفیق حبیبه هنگام مسلح شدن این جوان انقلابی چنین گفت: فرزند محبوبم پیوستن به صفوف پر افتخار پیشمرگان کومله بر تو و رفقایت مبارک باد ، امیدوارم در نهایت فداکاری برا ی رهایی هم طبقه ایهایمان کوشش کنی ما نیز هر کاری از دستمان برآید دریغ نمی ورزیم. موفقیتت را آرزومندم.

با تاسف جنگ ارتجاعی دو دشمن ضد بشری اجازه نداد تا این زن انقلابی و محبوب هرچه بیشتر در مبارزه رو به رشد کارگران وزحمتکشان ایفای نقش کند. با شنیدن خبر مرگ رفیق حبیبه و 5 فرزند محبوبش درجریان بمباران شهرسنندج هزاران نفر ازمردم دلسوزشهرسنندج بخصوص مردم محله چهارباغ با غم و تاثر بسیار درمراسم گرامی داشت این انسان دلسوز و فداکار شرکت کرده و کینه ونفرت خود راازاین رژیم جنایتکار و از جنگ پر  از محنت و جنایت سرمایه داران ابراز داشتند. یاد و خاطره ی رفیق حبیبه در دل ما و مردم  مبارز شهر سنندج زنده است.